TacDong.comTác Động
Thủ tục môi trường theo ngành

Thủ tục môi trường cửa hàng xăng dầu: bồn ngầm, nước nhiễm dầu và hơi xăng

Cây xăng làm thủ tục môi trường thế nào: nguồn thải, bể tách dầu cho nước mưa chảy tràn, rò rỉ bồn ngầm, hơi xăng khi nhập hàng, sổ sách và lỗi hay gặp.

A fuel station attendant in a cap watches a tanker truck hose connected to an underground tank inlet at dusk, low angle from the forecourt, orange sodium light, deep blue sky

Cửa hàng xăng dầu thông thường phần lớn thuộc diện đăng ký môi trường hoặc giấy phép môi trường tuỳ quy mô và hạng mục đi kèm; dự án mới ở vị trí nhạy cảm hoặc kho, trạm xăng dầu quy mô lớn có thể phải lập ĐTM. Dù thủ tục nhẹ hay nặng, các điểm cơ quan quản lý xem kỹ luôn giống nhau: bồn chứa ngầm có rò rỉ không, nước mưa chảy tràn trên sân có qua bể tách dầu không, hơi xăng khi nhập hàng và khi bơm được kiểm soát thế nào, và chất thải nhiễm dầu đi đâu.

Cây xăng là cơ sở nhỏ nhưng rủi ro tập trung: chỉ một vết nứt ở bồn ngầm có thể làm giếng nước của cả xóm có mùi xăng trong nhiều năm. Bài này nói theo cách một kỹ sư đi kiểm tra cửa hàng: từ bồn ngầm, sân bán hàng, rãnh thoát nước, đến khu rửa xe, thay dầu nếu có, rồi sổ sách. Phòng cháy chữa cháy và điều kiện kinh doanh xăng dầu là thủ tục khác, bài chỉ nhắc khi chạm tới môi trường.

Thủ tục theo kiểu cửa hàng

Phân loại sơ bộ dưới đây giúp bạn biết nên chuẩn bị đến mức nào; diện chính xác tra theo danh mục trong nghị định hiện hành và hỏi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh.

Kiểu cửa hàngHạng mục thường cóThủ tục hay gặp
Cửa hàng bán lẻ thông thườngBồn ngầm, cột bơm, mái che, văn phòng nhỏĐăng ký môi trường hoặc giấy phép tuỳ quy mô và điểm xả
Cửa hàng có rửa xe, thay dầuThêm nước thải rửa xe, dầu thải, lọc dầu cũThường nặng hơn một bậc, cần xử lý nước rửa xe
Trạm dừng nghỉ trên tuyến đường lớnThêm nhà hàng, nhà vệ sinh công cộng, bãi đỗ xe tảiGiấy phép môi trường; dự án lớn xét ĐTM
Kho xăng dầu, trạm chiết nạpBồn nổi dung tích lớn, đường ống, bến xuấtThường lập ĐTM, giấy phép môi trường, kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu

Nhiều cây xăng gắn thêm dịch vụ rửa xe vì đông khách, nhưng không biết rằng nước rửa xe chứa dầu mỡ, đất cát, chất tẩy rửa và phải được xử lý. Nếu muốn thêm rửa xe, thay dầu, hãy rà lại thủ tục môi trường trước khi lắp cầu nâng.

Bồn chứa ngầm: rủi ro lớn nhất mà không ai nhìn thấy

Rò rỉ bồn ngầm là sự cố môi trường đặc trưng của cây xăng. Xăng dầu thấm vào đất, theo mạch nước ngầm lan đến giếng khoan của nhà dân. Người dân thường phát hiện qua mùi xăng trong nước giếng, khi đó ô nhiễm đã lan rộng và việc làm sạch tốn kém, kéo dài.

Bồn ngầm hiện nay thường yêu cầu loại hai vỏ hoặc đặt trong hố bê tông chống thấm, có ống quan sát hoặc cảm biến phát hiện rò rỉ giữa hai lớp vỏ. Với cửa hàng xây đã lâu dùng bồn một lớp vỏ, hãy hỏi đơn vị chuyên môn về việc kiểm tra độ kín định kỳ và lộ trình thay bồn. Hồ sơ môi trường nên nêu loại bồn, năm lắp, cách kiểm tra độ kín và phương án khi phát hiện rò rỉ.

Một tín hiệu cảnh báo sớm mà chủ cửa hàng nào cũng có trong tay là số liệu hao hụt. Đối chiếu lượng nhập, lượng bán và lượng đo trong bồn mỗi ngày; nếu hao hụt tăng bất thường kéo dài mà không giải thích được bằng nhiệt độ hay sai số cột bơm, hãy nghĩ tới rò rỉ và kiểm tra ngay. Số liệu này còn là bằng chứng quan trọng nếu sau này có tranh chấp về nguồn ô nhiễm nước giếng.

Nước mưa chảy tràn và bể tách dầu

Sân bán hàng của cây xăng luôn có vệt dầu nhỏ giọt từ xe và từ vòi bơm. Khi mưa, nước cuốn dầu xuống rãnh. Cách xử lý chuẩn đi theo các bước:

  1. Tạo dốc sân và rãnh thu quanh khu cột bơm, khu nhập hàng để nước mưa trên khu này không chảy ra đường.
  2. Dẫn nước thu được qua bể tách dầu nhiều ngăn trước khi xả ra cống chung hoặc mương.
  3. Tách riêng nước mưa trên mái và khu không nhiễm dầu, không cho đi qua bể tách dầu để bể không quá tải khi mưa lớn.
  4. Đặt lịch vớt dầu, nạo vét cặn bể tách dầu; dầu và cặn vớt ra là chất thải nguy hại.
  5. Ghi sổ mỗi lần vớt, khối lượng, ngày chuyển giao cho đơn vị có chức năng.
  6. Kiểm tra bể sau những trận mưa lớn đầu mùa, vì đó là lúc dầu tích tụ trên sân cả mùa khô bị cuốn xuống cùng lúc.

Bể tách dầu không vớt định kỳ thì sau vài tháng chỉ còn là một hố chứa dầu, nước đi qua mang dầu ra ngoài như không có bể. Đoàn kiểm tra thường mở nắp bể đầu tiên khi đến cây xăng.

Hơi xăng và sự cố khi nhập hàng

Lúc xe bồn nhập hàng là lúc rủi ro cao nhất. Hơi xăng thoát ra từ ống thông hơi của bồn ngầm, nguy cơ tràn khi bơm quá đầy, nguy cơ cháy nếu có nguồn lửa. Quy trình nhập hàng phải có người giám sát, dừng bán ở cột gần đó nếu cần.

Ống thông hơi phải đặt đúng chỗ. Đầu ống thông hơi cao, xa cửa sổ nhà dân và xa khu đông người. Hồ sơ nên ghi vị trí và chiều cao; với khu dân cư sát vách, đây là điểm hay bị phản ánh mùi.

Thu hồi hơi xăng là xu hướng. Hệ thống thu hồi hơi khi nhập hàng và khi bơm cho xe giảm thất thoát và giảm mùi. Nếu cửa hàng có hoặc dự kiến lắp, nêu trong hồ sơ như biện pháp giảm thiểu.

Vật liệu thấm hút tràn đổ phải có sẵn. Cát khô, bột thấm dầu, đệm thấm đặt gần khu nhập hàng và khu cột bơm. Vật liệu đã dùng là chất thải nguy hại.

Kế hoạch ứng phó sự cố phải tập. Nhân viên biết ngắt điện, đóng van, rải vật liệu thấm, báo ai, theo thứ tự nào. Một tờ quy trình dán ở phòng bán hàng và một buổi tập mỗi năm là đủ cho cửa hàng nhỏ.

Cây xăng sát nhà dân: mùi, tiếng ồn và chuyện láng giềng

Cửa hàng xăng dầu ở đô thị và ven quốc lộ thường sát vách nhà dân. Ngoài khoảng cách an toàn theo quy chuẩn kỹ thuật về cửa hàng xăng dầu và phòng cháy, những phản ánh thường gặp từ hàng xóm là mùi xăng vào giờ nhập hàng, tiếng máy phát điện khi mất điện, đèn chiếu sáng cả đêm rọi vào nhà, và xe tải đậu chờ chắn lối đi.

Phần lớn có cách giảm không tốn kém: hẹn giờ nhập hàng vào lúc ít người, tránh đêm khuya và giờ ăn; đặt máy phát trong buồng cách âm ở phía xa nhà dân; chỉnh hướng đèn chiếu xuống sân thay vì chiếu ngang; kẻ vạch chỗ xe chờ trong khuôn viên. Những việc này không nằm trong mẫu hồ sơ nào nhưng giữ cho cửa hàng không có đơn thư.

Khi có phản ánh, chủ cửa hàng nên gặp trực tiếp, nghe cụ thể giờ nào, mùi gì, rồi kiểm tra nắp bồn, ống thông hơi, quy trình nhập hàng. Nếu hàng xóm nói nước giếng có mùi lạ, đừng bác bỏ ngay; đề nghị cùng lấy mẫu kiểm tra là cách vừa có trách nhiệm vừa bảo vệ chính cửa hàng nếu nguồn ô nhiễm ở chỗ khác.

Cửa hàng mở đã lâu chưa có hồ sơ môi trường: làm bù thế nào

Nhiều cửa hàng xăng dầu xây từ trước khi Luật Bảo vệ môi trường 2020 có hiệu lực, hồ sơ môi trường cũ có thể là một bản cam kết hoặc đề án từ nhiều năm trước, hoặc không có gì. Trường hợp này nên chủ động rà lại: cửa hàng hiện thuộc diện đăng ký môi trường hay giấy phép môi trường theo quy định đang áp dụng, giấy tờ cũ còn giá trị đến đâu.

Trình tự gọn nhất là khảo sát hiện trạng thực tế (bồn, sân, rãnh, bể tách dầu, khu chất thải), sửa những chỗ thiếu rõ ràng như rãnh thu, bể tách dầu, khu chất thải nguy hại, rồi mới lập hồ sơ theo đúng diện. Làm hồ sơ trước khi sửa hiện trạng thì hồ sơ sẽ mô tả những thứ chưa có, và lần kiểm tra đầu tiên sẽ thấy ngay chỗ vênh.

Nếu cửa hàng sắp nâng cấp, thay bồn, thêm cột bơm, hãy gộp việc làm hồ sơ môi trường vào cùng đợt cải tạo để thiết kế mới đáp ứng luôn yêu cầu, tránh làm hai lần.

Danh sách kiểm hằng tháng cho chủ cửa hàng xăng dầu

Mất khoảng nửa giờ mỗi tháng, danh sách này giúp cửa hàng luôn sẵn sàng khi có kiểm tra và phát hiện sớm sự cố.

  • Đối chiếu hao hụt nhập, bán, tồn trong tháng; ghi chú các ngày bất thường.
  • Mở nắp bể tách dầu, xem lớp dầu nổi, ghi ngày vớt gần nhất.
  • Kiểm tra ống quan sát, cảm biến rò rỉ của bồn ngầm nếu có.
  • Kiểm tra rãnh thu quanh cột bơm không bị lấp đất, rác.
  • Kiểm tra khu lưu chất thải nguy hại: giẻ dính dầu, vật liệu thấm, cặn bể, bóng đèn, có nhãn nhận diện, có nắp đậy.
  • Kiểm tra vật liệu ứng phó tràn đổ còn đủ.
  • Nếu có rửa xe: kiểm tra bể lắng, bể tách dầu của khu rửa xe.
  • Xem hợp đồng chuyển giao chất thải nguy hại còn hạn không, chứng từ đợt gần nhất đã lưu chưa.

Giữ kết quả mỗi tháng trong một cuốn sổ hoặc tệp riêng. Đến kỳ làm báo cáo công tác bảo vệ môi trường hằng năm, bạn chỉ việc cộng lại thay vì ngồi nhớ.

Lỗi hay gặp ở cây xăng khi bị kiểm tra

Các lỗi dưới đây được ghi nhận nhiều nhất ở cửa hàng xăng dầu vừa và nhỏ.

LỗiBiểu hiệnSửa
Bể tách dầu không vớtLớp dầu dày, nước ra cống có vángLịch vớt cố định, ghi sổ
Không có rãnh thu quanh cột bơmNước mưa trên sân chảy thẳng ra đườngCải tạo dốc sân, làm rãnh thu
Rửa xe xả thẳng ra cốngBùn đất, dầu mỡ, váng xà phòng ở cốngBể lắng, bể tách dầu riêng cho khu rửa
Giẻ dính dầu bỏ chung rác thườngKhông có khu chất thải nguy hạiThùng riêng có nắp, hợp đồng chuyển giao
Không theo dõi hao hụtKhông phát hiện rò rỉ bồnĐối chiếu nhập, bán, tồn hằng ngày
Thêm hạng mục không báoThêm rửa xe, thay dầu, quán cà phêRà lại thủ tục khi mở rộng

Hầu hết các lỗi này rẻ để sửa và đắt để bỏ qua, nhất là lỗi về bồn ngầm. Cửa hàng xăng dầu gần khu dân cư dùng nước giếng nên coi việc theo dõi hao hụt như một phần công việc môi trường, không chỉ là chuyện kế toán.

Câu hỏi thường gặp

Cây xăng nhỏ ở nông thôn có phải lập ĐTM không?

Thường không, cửa hàng bán lẻ quy mô nhỏ phần lớn thuộc diện đăng ký môi trường hoặc giấy phép môi trường tuỳ trường hợp. Tuy vậy, vị trí nhạy cảm như sát nguồn nước cấp sinh hoạt có thể làm thay đổi diện thủ tục. Hỏi Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh khi chưa chắc.

Nước giếng nhà gần cây xăng có mùi xăng thì làm gì?

Ngừng dùng nước giếng để ăn uống, báo UBND cấp xã và đề nghị lấy mẫu kiểm tra. Đồng thời có thể trao đổi trực tiếp với chủ cửa hàng. Cơ quan chức năng sẽ xác định nguồn và yêu cầu khắc phục nếu do rò rỉ.

Cửa hàng xăng dầu có phải quan trắc môi trường định kỳ không?

Phụ thuộc vào diện thủ tục và nội dung giấy phép. Cửa hàng chỉ đăng ký môi trường thường không phải quan trắc định kỳ; cửa hàng có giấy phép môi trường thì làm theo yêu cầu ghi trong giấy phép.

Cặn đáy bồn xăng khi súc rửa xử lý thế nào?

Cặn đáy bồn và nước súc bồn là chất thải nguy hại. Việc súc rửa nên do đơn vị có chuyên môn thực hiện, cặn được thu gom và chuyển giao cho đơn vị có chức năng xử lý, giữ đủ chứng từ.

Thêm dịch vụ rửa xe có phải làm lại thủ tục môi trường không?

Cần rà lại. Rửa xe phát sinh nước thải chứa dầu mỡ, đất cát và chất tẩy rửa. Tuỳ quy mô, cửa hàng có thể phải đăng ký lại hoặc điều chỉnh giấy phép, và phải có bể lắng, bể tách dầu cho khu rửa.

Bồn ngầm cũ một lớp vỏ có bắt buộc thay không?

Yêu cầu cụ thể theo quy chuẩn kỹ thuật về cửa hàng xăng dầu hiện hành và lộ trình của địa phương. Dù chưa bắt buộc, bồn cũ nên được kiểm tra độ kín định kỳ và có kế hoạch thay, vì chi phí xử lý ô nhiễm nước ngầm lớn hơn nhiều so với thay bồn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138